Trening Certyfikowanych Edukatorów Permakultury – relacja z wyjazdu dla kadr

W ramach projektu Erasmus+ Mobility na szkolenia dla kadr Agro-Perma-Lab, w naszym zespole, jest już pierwsza osoba, która posiada certyfikat CERTIFIED EDUCATOR Permaculture Association UK. Uzyskała go Joanna Bojczewska, w gronie 26 edukatorów z ponad 15 krajów którzy wzięli udział w treningu Training Permaculture Teachers (TPT) między 21-28.11.2022 w hiszpańskiej Katalonii.

Trening TPT miał dodatkowy obszar specjalizacji – pracę w kontekstach uczenia uchodźców oraz osób w sytuacjach post-kryzysowych, w tym kataklizmów czy przymusowych migracji. Prowadzący, Alfed Decker z 12 Principles Permaculture Design, zaadoptował we współpracy z grupą roboczą Permaculture for Refugees (P4R) międzynarodowe curriculum (TPT Manual) znanej edukatorki i autorki Rosemary Morrow* (Earth User’s Guide to Teaching Permaculture).

Program TPT uwzględnił nie tylko podejścia uczenia nieformalnego dorosłych dla permakultury – w tym mikro-facylitacje, metody edukacji horyzontalnej i rówieśniczej czy koncepcje filozoficzne związane z ‘oduczaniem’ nawyków wertykalnego i hierarchicznego przekazu instytucji formalnych. Uwzględnił też elementy edukacji anty-dyskryminacyjnej, eko-feministycznej i post-kolonialnej.

Ze specjalną uwagą i wrażliwością zostały włączone w kurs tematy związane z nasilającymi się sytuacjami masowych migracji w Unii Europejskiej, w szczególności od inwazji Ukrainy przez Rosję. Zbiórka na stypendia dla edukatorów pracujących z uchodźcami w obozach czy strefach konfliktów, pozwoliła na zaproszenie i podzielenie się swoimi doświadczeniami osób z Ukrainy, Kamerunu, Gambii, Afganistanu oraz Iraku.

Wśród trenerów łączących się gościnnie online byli natomiast Rosemary Morrow, Starhawk, a także Paulinho Muzaliwa Josaphat z projektu Unidos Social Innovation Center z Ugandy. Na miejscu asystowali Habiba Youseff z partnerskiej organizacji Agro-Perma-Lab, La Bolina; Yao Fan uczący permakultury uchodźców w Brukseli; oraz Sonita Mbah, inicjatorka Bafut Ecovillage. Samo doświadczenie ekosystemu trenerów – nie pary trenerskiej, a współpracy wielu perspektyw i głosów – było niezwykle bogatym aspektem treningu.

Alfred Decker
Rosemary Morrow
Starhawk
Sonita Mbah
Habiba Youseff
Yao Fan

Miejscem treningu była Vidalia – ekowioska i wspólnota rozwijana w duchu „cooperativa integral” – spółdzielnia zainicjowana w celu zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych, pracy i żywności swoich członków. Vidalia znajduje się w starej fabryce tekstyliów, godzinę drogi od Barcelony, i jest wioską inspirowaną ruchem miast-ogrodów, pierwotnie zbudowaną dla robotników, a obecnie regenerowaną jako społeczność. Na miejscu znajdują się liczne przestrzenie eventowe i warsztatowe o powierzchni 3 ha. pól uprawnych i samej ogromnej starej fabryki. Vidalia znajduje się on nad drugą co do wielkości rzeką w Katalonii, w otoczeniu lasów i pól.

Fot. 12P Design

W treningu TPT mogły wziąć udział jedynie osoby które posiadały już Permaculture Design Certificate (PDC) – w przypadku Joanny, był to podwójny certyfikat z Permaculture Women’s Guild (PDC + Permakultura Społeczna). Trening TPT wyposaża w rozbudowane umiejętności edukatorskie, facylitatorskie i organizatorskie, które pozwalają:

  • Zaprojektować krótki lub długi kurs
  • Opracować jasne wyniki kursu i etykę
  • Przyjąć odpowiednie zachowania i stosować komunikację bez przemocy
  • Przygotować zasoby do nauki i efektywnie korzystać z pomocy dydaktycznych
  • Organizować zajęcia i przestrzenie edukacyjne
  • Pracować z szerokim spektrum osób z różnych kultur i środowisk
  • Opierać uczenie na strategiach, które promują myślenie i integrują praktyczne doświadczenie
  • Dostarczać jasnych definicji, wyjaśnień i koncepcji
  • Wyjaśniać strukturę i funkcję kursu projektowania permakultury
  • Prowadzić atrakcyjne prezentacje
  • Podsumowywać, stosować metody informacji zwrotnej, oraz inne techniki nauczania
  • Współpracować w grupach
  • Praktykować nauczanie w bezpiecznej, wspierającej społeczności rówieśników

Przejście kursu TPT CERTIFIED PERMACULTURE EDUCATOR uprawnia do prowadzenia kursów projektowania permakultury Permaculture Design Certifiicate z gwarancją jakości curriculum brytyjskiego stowarzyszenia Permaculture Association UK. Ich Core Curriculum jest adaptacją 14 modułów kursu Bill’a Mollison’a dla klimatu umiarkowanego – wersją uzgodnioną w ramach międzynarodowych konsultacji nauczycieli z Europy.

Stowarzyszenie słynie jako jedna z najstarszych oddolnych sieci praktyków, projektantów i nauczycieli permakultury na świecie. Jest to też prawdopodobnie największa demokratyczna formalna organizacja permakulturowa non-profit, działająca już prawie 40 lat (od 1983 roku). Wśród certyfikowanych edukatorów na liście stowarzyszenia są m.in. nauczyciele permakultury z kilkudziesięcio-letnimi stażami – Aranya (Projektowanie Permakulturowe krok po kroku, Learn Permaculture), Tomas Remiarz (Ogrody Leśne w Praktyce), Graham Bell (Permaculture Way), czy Cathrine Dolleris (Nordic Permaculture Academy).


Joanna Bojczewska realizuje autorskie warsztaty z zakresu permakultury od 2015; od 2012 praktykuje ogrodnictwo permakulturowe. Współpracowała i prowadziła edukację permakulturową m.in. z: EKOCENTRUM w Stryszowie (2015); Wawelską Kooperatywą Spożywczą (2015); w swoim siedlisku market-garden EKOPOLETKO (2016-2017); w projekcie Fundacji Cohabitat “Osada Twórców” (2018); z Permakultura.edu.pl (2019); Ekologicznym Uniwersytetem Ludowym (2019, 2022); w siedlisku Ptasia Dolina – Dom Spotkań Twórczych (2020); Agro-Perma-Lab (2020, 2021); Permakultura w Ukrainie (2020). Pierwsze kroki stawiała pod opieką londyńskiej Kooperatywy OrganicLea (2012, 2013). Brała też udział w zespołowym opracowaniu przewodnika Miasto Ogrodów: Jak stworzyć ogród społecznościowy oraz Agro-Perma-Lab: Synergie Agroekologii i Permakultury. Zainicjowała powstanie publikacji CDR Edukacyjne scenariusze permakultury w Ogrodzie Jadalnym dla Zagród Edukacyjnych.


Agro-Perma-Lab rozwija partnerstwa i sieć współpracy z permakultury w Europie od 2020 roku poprzez działania:


[ * Sama Rosemary Morrow zainspirowała nas w Polsce już w 2021 roku kiedy gościła na Międzynarodowym Forum Edukatorów Permakultury, na zaproszenie organizatorów- Agro-Perma-Lab i Warszawy Biennale ]

Projekt „EduGlow” jest finansowany przez Unię Europejską w ramach projektu Erasmus+. Fot. J.Bojczewska